Czy wojna ma realny wpływ na notowania giełdowe? Jak postępować rozsądnie?

Nie trzeba być zawodowym analitykiem, by zauważyć, że każda większa eskalacja zbrojna na świecie odciska swoje piętno na notowaniach giełdowych. Jako inwestor obserwujący rynki od przeszło 20 lat, widziałem wielokrotnie, jak geopolityczne napięcia momentalnie wywołują turbulencje w wycenach spółek, indeksach czy kursach surowców. Wojna, niezależnie od jej skali i lokalizacji, generuje przede wszystkim jedno: niepewność. A niepewność to największy wróg stabilnego rynku kapitałowego.

Szum informacyjny i ruch kapitału

Najbardziej zauważalnym efektem wojny na giełdzie jest gwałtowny odpływ kapitału z rynków ryzykownych do tzw. bezpiecznych przystani – często jest to złoto (ten metal ma duży wzrost za sobą), frank szwajcarski (natychmiast reaguje) czy amerykańskie obligacje skarbowe (rentowność 10 latek szybko wzrosła z okolic 3,95 na 4,10%). Taki przepływ pieniędzy nie dzieje się bez powodu – inwestorzy intuicyjnie chronią swój kapitał przed potencjalnym krachem lub załamaniem płynności. Nawet jeśli konflikt nie dotyczy bezpośrednio krajów o największym znaczeniu gospodarczym, globalizacja sprawia, że efekt domina rozchodzi się bardzo szybko.

Nie wiem, czy wiecie, że Ameryka ma ogromny dług. Ma też problem z jego rolowaniem i uplasowaniem. Wybuch wojny na Bliskim Wschodzie jest dla Amerykanów idealnym rozwiązaniem, bowiem sprawia, iż kapitał jednak płynie do obligacji.

Wojna wpływa również na konkretne sektory – zarówno negatywnie, jak i pozytywnie. Sektor zbrojeniowy czy energetyczny często zyskuje na wartości, gdy napięcia rosną. Przykłady? Spółki produkujące uzbrojenie notują skoki kursów niemal natychmiast po doniesieniach o nowych kontraktach wojskowych. Z kolei firmy zależne od eksportu, szczególnie na rynki objęte wojną, tracą, ponieważ rosnące ryzyko polityczne podważa ich przyszłe przychody.

Ropa naftowa

Nie sposób też pominąć wpływu wojny na ceny surowców – ropa naftowa (skok o kilkanaście procent), gaz ziemny, pszenica czy miedź to towary, których wycena błyskawicznie reaguje na każde zaburzenie w łańcuchach dostaw czy infrastrukturze. W rezultacie indeksy giełdowe stają się nieprzewidywalne, a analizy techniczne tracą sens, bo emocje i nagłówki prasowe przejmują kontrolę nad rynkiem.

Odnośnie samej ropy, to Stany Zjednoczone są największym jej producentem na świecie (ok. 22% światowej produkcji). Arabia Saudyjska ma ok. 11% udziału. Tankowce amerykańskie z amerykańską ropą będą teraz miały ręce pełne roboty. Zgodnie z poniższą tabelą największych producentów ropy na świecie, na planszy pozostają przede wszystkim Stany Zjednoczone. Arabia Saudyjska jest zblokowana przez zamknięcie Cieśniny Ormuz. Rosja zaś objęta mocnymi sankcjami.

Długofalowa ocena ryzyka

W przypadku wojny proponuję stosować bardzo logiczne metody postępowania. Warto postępować jak Warren Buffett – w końcu jego droga to najbardziej klarowny sposób na dojście do miliardów dolarów. Trzeba skupić się na analizowaniu spółek giełdowych pod względem “braku zagrożenia” na wyniki w przyszłości.

Pokażę przykłady – niech będzie to spółka Nvidia. Czy wojna będzie miała wpływ na jej notowania? Żaden w długim terminie. Krajowe akcje PZU? Żaden. Banki? Żaden. Pomimo tego, że konflikt zbrojny powoduje emocje (inwestorzy sprzedają często wtedy akcje), powyższe spółki praktycznie nie są z tym powiązane.

Ja osobiście takie wahnięcia traktuję w dwojaki sposób:

• jeżeli mam akcje, nie przejmuję się tym, ponieważ w krótkim terminie rynek reaguje emocjonalnie, a w długim terminie zwraca uwagę na kondycję spółki,
• jeżeli nie mam akcji, spadek traktuję jako okazję inwestycyjną. Skoro inni pozbywają się tanio akcji, mogę to wykorzystać i kupić akcje po lepszej cenie.

Uważam, że wojny co do zasady są szkodliwe. Niestety są nieuniknione, a często są sposobem prowadzenia polityki danego państwa. Pomimo ich istnienia, należy się nauczyć z nimi żyć. Rozumieć, jaki wpływ mają na inwestycje i wykorzystywać je dla własnych korzyści.

Emocje w którymś momencie wygasną, a na rynku pozostanie czysta wartość. Pytanie, czy w portfelu będziesz miał wartość i perspektywę wzrostu w czasie, czy gotówkę, z którą nie do końca jest wiadomo, co zrobić. Szczególnie, gdy pociąg po uspokojeniu sytuacji jak zawsze odjedzie.