Reforma podatku miedziowego pozwoli KGHM na większe inwestycje

O docelowej utracie dochodów na poziomie około miliarda złotych rocznie poinformowali przedstawiciele rządu podczas konferencji prasowej w piątkowy poranek. Zmiany w tzw. podatku miedziowym, mają pozwolić m.in. na wybudowanie trzech nowych szybów przez KGHM, co jest niezbędne do utrzymania skali wydobycia i miejsc pracy.

Etapowe wprowadzanie zmian w naliczaniu podatku

Reforma zostanie podzielona na dwa główne etapy: początkowo w 2026 roku dokona się zmiany współczynnika, który służy do wyliczenia stawki podatku z obecnych 0,85 na 0,72, a następnie, w latach 2027–2028, drugi etap obniży go do wartości 0,66. W kolejnym, zaplanowanym od 2029 roku etapie, wprowadzony zostanie mechanizm odliczenia części wydatków inwestycyjnych ponoszonych od 2026 roku, przy czym limit procentowy ma zostać doprecyzowany w pracach legislacyjnych.

Skutki finansowe dla budżetu państwa

Z uwzględnieniem średniej ceny miedzi w latach 2024–2025 oraz szacunkowego rocznego wydobycia, obniżka współczynnika na rok 2026 oznaczać będzie uszczuplenie wpływów o około 0,5 mld zł, natomiast w latach 2027–2028 utrata budżetowa ma wynieść około 0,75 mld zł rocznie. W perspektywie kolejnych lat, gdy mechanizm odliczeń inwestycji zacznie obowiązywać, przewiduje się coroczny spadek dochodów o około 1 mld zł. To oczywiście punkt widzenia Skarby Państwa. W praktyce są to kwoty, które uszczuplają zasoby gotówkowe KGHM, w tym akcjonariuszy, w przypadku wypłaty dywidendy przez KGHM.

Mechanizm odliczeń inwestycyjnych jako narzędzie proinwestycyjne

Według rządowych rozmówców, zmiany mają wyraźny charakter proinwestycyjny, ponieważ umożliwią KGHM reinwestowanie części nakładów na rozwój infrastruktury wydobywczej. Przedstawiciele resortu finansów i aktywów państwowych podkreślają, że wybudowanie jednego szybu kosztuje około 3 mld zł, dlatego odpisy podatkowe pozwolą firmie podjąć ambitne inwestycje bez nadmiernego obciążenia bieżących przepływów finansowych.

Znaczenie dla KGHM i bezpieczeństwa surowcowego Polski

Z perspektywy bezpieczeństwa surowcowego miedź stanowi kluczowy zasób strategiczny, który w obliczu globalnych wyzwań energetycznych zyskuje na znaczeniu. Rządowy rozmówca zwraca uwagę, że przy większym wydobyciu i obniżonym obciążeniu podatkowym możliwe będzie nie tylko utrzymanie, lecz docelowo także rozszerzenie działalności KGHM, co przełoży się na stabilizację zatrudnienia i wzmocnienie pozycji Polski jako znaczącego producenta metalu na europejskim rynku. KGHM reaguje na te informacje zwyżką ceny akcji o 3% o poranku.

Historyczne tło podatku i krajowe zasoby miedzi

Podatek od wydobycia kopalin wprowadzono w marcu 2012 roku, aby zwiększyć wpływy do budżetu bez konieczności dzielenia się z akcjonariuszami przy wypłacie dywidendy. W praktyce była to “dywidenda” z zysku dla Skarbu Państwa przed podzieleniem się dalszym zyskiem z pozostałymi akcjonariuszami. Ocenialiśmy to, jako najbardziej niesprawiedliwy podatek, jaki można zastosować wobec mniejszościowych akcjonariuszy. W pierwszych latach obowiązywania przynosił średnio 1,5 mld zł rocznie, a od 2021 roku dochody wzrosły do 3,6 mld zł rocznie. Zgodnie z danymi Państwowego Instytutu Geologicznego na koniec 2023 roku zasoby złóż miedzi i srebra wynosiły łącznie 3 542,39 mln ton rudy o zawartości 56,92 mln ton miedzi i 164,73 tys. ton srebra, zgromadzone głównie na obszarze Nowego i Starego Zagłębia Miedziowego.