Podatek od dywidendy z ETF zagranicznego – 3 poziomy opodatkowania (Kompletny Poradnik)

Wałkujemy ostatnio temat podatku od zagranicznej dywidendy z racji posiadania portfela DIVZ i już dwóch wypłat, które wpłynęły na nasze konto. Pod stosownym filmem na YouTube pojawiła się prośba o dokładne omówienie tematu dywidendy z ETF. To nieco bardziej skomplikowana sprawa niż w przypadku bezpośredniego zakupu akcji, dlatego warto wspierać się rzetelnymi analizami rynku.

Są fundusze, w których dywidenda powiększa wycenę jednostki oraz ETF wypłacające dywidendy na takiej samej zasadzie, jak klasyczne spółki. To tzw. ETF typu wypłacającego (distributing) i nim się zajmę w tym artykule. Kluczowe jest zrozumienie opodatkowania na 2 i 3 poziomach. Warto również wiedzieć, jak w optymalizacji podatkowej pomagają IKE i IKZE – limity, zasady i strategie oszczędzania bez podatku są tu nieocenione.

Tutaj będzie wymagane skupienie i bardzo uważna lektura. Tym bardziej że omówię szczególny przypadek ETF typu wypłacającego z USA, gdyż tam mamy największy wybór instrumentów i na rynku amerykańskim skupia się większość inwestorów. Aby uporządkować wiedzę, warto przypomnieć sobie podstawy: co to jest ETF i jak działa.

Trzy poziomy opodatkowania zagranicznej dywidendy

Jeśli kupujemy jako polski inwestor bezpośrednio akcje zagraniczne, które płacą dywidendę, mamy dwa poziomy opodatkowania:

1. Podatek u źródła (Level 1/2) – zapłaci go w naszym imieniu pośrednik/broker w kraju, w którym notowana jest spółka.
2. Podatek od zysków kapitałowych w kraju (PL) – ten rozliczamy w kraju rezydencji inwestora, czyli w Polsce. Płacimy go na podstawie informacji dostarczonej przez maklera.

W przypadku USA będzie to 15% lub 30% w zależności, czy pośrednik złoży formularz W8-BEN. Schody zaczynają się, gdy inwestujemy jako polski rezydent w ETF wypłacający dywidendę. Czym różni się to od bezpośredniego zakupu akcji? Więcej o różnicach przeczytasz w artykule: akcje dywidendowe kontra ETF dywidendowy.

Wpadamy w aż trzy poziomy opodatkowania:

Poziom 1 (Level 1)

Podatek u źródła, który płaci sam ETF. Tego nie unikniemy. Co więcej, ETF nas o nim nie informuje. Obowiązek ciąży bowiem na nim, a nie na inwestorze. Dotyczy to ETF opartych o replikację fizyczną, czyli kupujących rzeczywiste aktywa.

Poziom 2 (Level 2)

To podatek u źródła, który płaci inwestor – warstwa środkowa. Ten podatek jest analogiczny do podatku u źródła dla akcji zagranicznych. Płaci go w Twoim imieniu makler/broker urzędowi skarbowemu kraju rezydencji ETF. Wybierając pośrednika, warto zwrócić uwagę na to, jak obsługuje te kwestie – zobacz nasz poradnik: wybór rachunku maklerskiego.

Poziom 3 (Level 3)

To podatek Belki. Jest identyczny jak podatek od zysków kapitałowych przy bezpośredniej inwestycji w akcje. Odliczymy od niego podatek zapłacony u źródła (ten z Poziomu 2), ale nigdy nie odliczymy podatku z Poziomu 1.

Skoro już rozumiemy trzy poziomy, zobaczmy, jak to wygląda na liczbach w zależności od typu konta i rezydencji funduszu.

Porównanie obciążeń podatkowych (Inwestor z Polski)

*W przypadku braku W8-BEN polski urząd skarbowy i tak żąda dopłaty do 19% stawki bazowej, nie uznając “karnego” podatku 30% jako podstawy do pełnego odliczenia (interpretacje bywają różne, ale bezpieczniej założyć dopłatę).

Akcje amerykańskie przez ETF z USA

To chyba najprostszy i najbardziej popularny model inwestowania w amerykańskie ETF. Będziemy sobie też musieli rozdzielić inwestowanie w taki ETF przez polskie konto maklerskie i przez zagranicznego brokera.

Jeśli inwestujemy w amerykański ETF, który kupuje amerykańskie akcje, unikamy podatku poziomu 1. Taki ETF jest z niego zwolniony. Podatek poziomu 1 wynosi 0%. Komplikacja zaczyna się na poziomie 2.

Polskie konto maklerskie bez formularza

W większości przypadków polscy pośrednicy nie umożliwiają złożenia formularza W8-BEN. Brak formularza oznacza, że IRS (amerykański US) opodatkuje naszą dywidendę z ETF stawką 30% i taki podatek w naszym imieniu odprowadzi makler.

To nie koniec zabawy, bo dodatkowo musimy jeszcze odprowadzić podatek poziomu 3 do polskiego US. Mamy umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania USA-PL i dopłacamy 4%. Polskiego urzędu nie interesuje, że zapłaciliśmy już 30%, bo w interpretacji urzędu dodatkowe 15% (z racji braku formularza W8-BEN) nie istnieje. Dla polskiego urzędu zapłaciliśmy u źródła tylko 15% i nadal musimy dopłacić w Polsce brakujące 4%.

Zagraniczny broker z formularzem

Jeśli zagraniczny broker udostępnia nam W8-BEN, to amerykański fiskus może zidentyfikować naszą rezydencję podatkową i zapłacimy podatek u źródła (poziom 2) w wysokości 15%. Wtedy w Polsce dopłacamy brakujące 4% i w sumie odprowadzamy podatek 19%, taki sam jak dla polskich akcji spółek dywidendowych.

Optymalizacja podatkowa: IKE/IKZE i ETF Irlandzki

Konta emerytalne zwalniają nas z podatku Belki 19% i wiele kont pozwala inwestować na rynkach zagranicznych. Można znaleźć ETF wypłacające, które mają rezydenturę poza USA (np. w Irlandii), ale inwestują w akcje amerykańskie.

Co prawda na takie ETF nakładany jest podatek poziomu 1 w stawce 15% (płacony przez fundusz wewnątrz). Nie jest pobierany jednak podatek u źródła dla inwestora (poziom 2). Inwestując w taki ETF w ramach IKE/IKZE, unikamy też podatku poziomu 3.

Wynik? Finalnie mamy ETF zagraniczny, który inwestuje w akcje USA i wypłaca nam dywidendę, od której efektywnie ubyło nam tylko 15% (na poziomie funduszu). To najkorzystniejsza opcja dla inwestora długoterminowego w Polsce.